Wyspa Pingwinów (plik audio)

„Wyspa pingwinów” autorstwa Anatola France’a – laureata Nagrody Nobla w roku 1921 – to satyryczna powieść, która w błyskotliwy i ironiczny sposób przedstawia społeczeństwo, politykę oraz religię. Książka jest swego rodzaju alegorią, która ukazuje ludzkie zachowania w absurdalnym, fantastycznym świecie. Fabuła opowiada historię mnicha o imieniu Maël, który przez pomyłkę chrzci grupę pingwinów, myśląc, że to ludzie. Po interwencji Boga, zwierzęta zostają przemienione w ludzi, a wyspa, na której żyją, staje się symbolem całej cywilizacji. France, poprzez dzieje tej fikcyjnej społeczności, parodiuje historię Francji, od czasów starożytnych po współczesne mu wydarzenia polityczne i społeczne. Autor naśmiewa się z ludzkiej chciwości, władzy, fanatyzmu religijnego oraz hipokryzji klas rządzących. []

Ta książka to prawdziwe arcydzieło. Świetnie się bawiłam podczas jej czytania. Doskonały humor, wspaniałe metafory i drwiny. Przypomina trochę „Folwark zwierzęcy”, ale jest lepsza, bardziej obszerna i szczegółowa. [Samane Lou, ]

„Wyspa pingwinów” jest przenikliwa, szczera i ponura, a przy tym zabawna i zdystansowana. To kolejny przykład potwierdzający powiedzenie, że osobliwym paradoksem literatury jest fakt, że do prawdy łatwiej jest dotrzeć tworząc fikcję, niż w jakikolwiek inny sposób. Jest to też opowieść przesycona refleksją, czytelny obraz rozczarowania światem, uniwersalny pod każdą szerokością geograficzną. Ta powieść wrasta mocno w to, co minęło, ale równocześnie jest lekcją o świadomym życiu tu i teraz. Książka symbol, dzieło, o którym można napisać doktorat. Pamiętajmy o niej. []

Po swojej niezwykłej przemianie, pingwiny stopniowo przechodzą przez wszystkie etapy ludzkiej ewolucji społecznej i historycznej: od tworzenia mitów po religię, od wojen po akumulację kapitału, od pojawienia się bohaterów narodowych po korupcję władców, od filozofii po nowoczesną propagandę, od rewolucji po konsumpcjonizm. W rzeczywistości mamy tu do czynienia z imitacją historii europejskiej, ale przerysowaną do tego stopnia, że nie można powstrzymać się od śmiechu, niestety, przez łzy. „Wyspa Pingwinów” jest w istocie lustrem – pękniętym zwierciadłem, które odbija nas w sposób nieco zniekształcony, ale jednocześnie przerażająco realistyczny. Ta pełna dowcipu i pozornej lekkości powieść prowadzi czytelnika ku gorzkim rozważaniom: czy my również, jak te błąkające się pingwiny, jesteśmy tylko ofiarami boskiego błędu? Czy cała nasza cywilizacja nie jest po prostu wielowiekowym nieporozumieniem? [Rebwar, ]

„Wyspa pingwinów” jest sparodiowaną historią Francji. Jedną z ważniejszych części utworu jest przedstawienie historii afery Dreyfusa (Sprawa Pyrota), oraz ważnych wydarzeń wcześniejszych i późniejszych. [Wikipedia]

Tytuł oryginalny: L'Île des Pingouins. Tekst w języku polskim: Czytelnik, Warszawa 1956.

ADAPTACJA RADIOWA. Książka została zaadaptowana na słuchowisko przez Teatr Polskiego Radia i wyemitowana w 12 odcinkach (premiera pierwszego odcinka: 5 grudnia 1984, ostatniego: 16 stycznia 1985).

TŁUMACZENIA. Książka została przetłumaczona z francuskiego na wiele języków, .: polski, angielski, estoński, fiński, niemiecki, węgierski, włoski, macedoński, hiszpański, rosyjski, słowacki, perski, szwedzki, grecki i indonezyjski.

O AUTORZE. Anatol France (1844–1924), to jeden z mistrzów francuskiej prozy, uznawany za najwybitniejszego prozaika epoki. Poeta, powieściopisarz, krytyk literacki, bibliofil i historyk, przedstawiciel postawy racjonalistycznej oraz sceptycznej. Laureat Literackiej Nagrody Nobla za rok 1921. Z uzasadnienia Komitetu Noblowskiego: „za błyskotliwe osiągnięcia literackie wyróżniające się wykwintnością stylu, głębokim humanizmem i prawdziwie galijskim temperamentem”. W swych utworach przedstawiał problematykę społeczną, związaną z polityką, religią i filozofią. Początkowo głównym środkiem wyrazu była u niego inteligentna i wyrafinowana satyra, którą posługiwał się w celu krytyki ży