Życie w chłopskiej chacie

Po “Życie w chłopskiej chacie” Kamila Janickiego sięgnęłam zainspirowana wycieczką do Muzeum Wsi Kieleckiej – parku etnograficznego w Tokarni. Muszę przyznać, że lektura ta okazała się wręcz niezbędna, by zyskać właściwe spojrzenie na codzienną chłopską przestrzeń, gdyż faktycznie – przed czym ostrzega autor – skanseny, chociaż ich wartość historyczna jest nieoceniona, wypaczają obraz polskiej wsi, tworząc ów bardziej przystępnym dla wyobraźni współczesnego człowieka, reprezentują wszak domy najbogatszych włościan i budynki najlepiej zachowane.

Kamil Janicki prezentuje różne obszary życia chłopów na polskiej wsi, zwłaszcza w czasach tuż po uwłaszczeniu. Z książki dowiemy się, kto mieszkał w “okopciałej budzie” i jakie miało to konsekwencje dla prywatności, higieny, zdrowia czy relacji międzyludzkich. Autor piszę również o technice budowania polskich chat; poznamy praktyczny wymiar zabobonów oraz przeczytamy o realiach życia kobiet ciężarnych i chłopskich dzieci czy osób starszych i wiele więcej. Przystępnie i ciekawie napisana popularnonaukowa pozycja, która oferuje nie tylko wiedzę w pigułce i bogaty materiał ilustracyjny, ale przede wszystkim empatyczną refleksję i konstatację, że świat, w którym dzisiaj żyjemy bardzo się zmienił, za co należy być ogromnie wdzięcznym.

Opracowanie Janickiego zadowoli zarówno osoby chcące zdobyć ogólne wyobrażenie na temat dawnej polskiej wsi, jak i czytelników zainteresowanych historią Polski, czy historią społeczną, która w ostatnich latach przyciąga coraz większą uwagę. Książki takie jak “Chłopki. Opowieść o naszych babkach” bądź “Służące do wszystkiego” J. Kuciel-Frydryszak nadal utrzymują się na listach bestsellerów, a na pokrewne tematy powstają kolejne publikacje (“Przepraszam za brzydkie pismo” A. Tosiek czy “Pastuszkowie, gazeciarze, tkaczki. Jak zmuszano dzieci do pracy” M. Kopeć).



Anna, księgarka, Wrocław, CH Magnolia Park

Pasjonatem literatury historycznej nie można mnie nazwać, natomiast twórczość Kamila Janickiego jest mi całkiem dobrze znana. To on, tak jak Norman Davies i Paweł Zychowicz, dba o moją wiedzę o czasach mniej współczesnych, lecz niezwykle istotnych. „Życie w chłopskiej chacie” zabiera nas w podróż na zmieniającą się wieś od średniowiecza do początków XX wieku - nie sądziłam, że ten temat okaże się dla mnie tak bliski.



Sielankowy obraz wsi, utrwalony w świadomości naszego społeczeństwa, ma niewiele wspólnego z rzeczywistością. Zapytajcie się swoich dziadków, jak wyglądało ich dzieciństwo, a może jeszcze nawet pamiętają, co opowiadali ich rodzice o tym, jak żyło im się lata temu. Autor otwiera oczy i z niezwykłą pasją przedstawia przyziemne i często przygnębiające losy przodków, skupiając swoją opowieść wokół centrum życia - chłopskiej chaty, z klepiskiem zamiast podłogi i zwierzętami za ścianą. Dzięki znajomości warunków i przesądów funkcjonujących w tym czasie, możemy lepiej zrozumieć naszych dziadków i ich przyzwyczajenia czy porzekadła.



Pełna zdjęć, bogato ilustrowana, napisana z lekkością i subtelnym humorem, książka Kamila Janickiego z pewnością nie wyczerpuje tematu, ale daje na tyle obszerny obraz, by dobrze orientować się w kwestii życia w chłopskiej chacie. Myślę, że idealnym uzupełnieniem będzie bestsellerowa już pozycja „Chłopki. Opowieść o naszych babkach” Joanny Kuciel-Frydryszak. Duet idealny, prawda?



Ania, księgarka, Toruń Plaza