Bufffo

Trudno go przypisać ten tekst do jednego konkretnego gatunku. Trudno nawet do kilku. Jest tu trochę pastiszu. A pod tą grubą przerysowaną warstwą kryje się istnie gombrowiczowska refleksja na temat ludzkiej natury, która im głębiej skrywana, tym szerszym strumieniem wypływa prędzej czy później na powierzchnię.

Najsilniejszą kartą, jaką gra autor, jest absurd – rozciągnięty do granic możliwości, sprawiający, że po pierwszych stronach zapala się u czytelnika czerwona lampka, bo ciężko uwierzyć w ten wykreowany od zera świat. Jednak autor trzyma się reguł w tym świecie panujących tak kurczowo i konsekwentnie, że w końcu przyjmujemy sytuacje i zjawiska takimi, jakie są, i dajemy się wciągnąć w tę pełną fantazji opowieść.

Uważny czytelnik doceni zręczne dialogi, niedosłowny humor i całą konstrukcję przedstawionego świata, który – mimo sporego ryzyka – nie rozsypuje się ani na chwilę. Nie ma tu formalnych zgrzytów, a absurd idzie w parze z logiką, stworzoną na potrzeby powieści od podstaw, ale jednak logiką. Jest wiele ukrytych znaczeń, wiele momentów na zastanowienie mimo wartkiej akcji, mnóstwo odwołań do tekstów kultury, a wszystko to w dążeniu do odkrycia prawdziwych ludzkich motywacji, pragnień i strachów. Czytelnik przemierza świat odbity w krzywym zwierciadle wraz z trójką głównych bohaterów, którzy weszli w odgrywane przez siebie role tak głęboko, schowali się w nich, że nie potrafią odczytywać bodźców z zewnątrz choćby odrobinę świadomie – najważniejsza jest maska, a cała uwaga i energia włożona jest w to, by ani na moment ta maska nie spadła. Trzej bohaterowie, którzy znają się doskonale, odgrywają między sobą wielkie spektakle i drobne scenki, które mają za zadanie przekonać samych zainteresowanych, że są dokładnie tym, kim wcale nie są. I choć mówimy tu o przerysowanej i groteskowej wizji bandyterki i wielkich pieniędzy, to czytelnik szybko zdaje sobie sprawę, że takich masek można założyć tysiące, niekoniecznie aż tak absurdalnych, a wtedy pojawia się refleksja nad samym sobą…

To mądry i sprawnie napisany tekst, pod komedyjkowym pozorem – filozoficzny wręcz.

Jest to złożona powieść dla tych czytelników, którzy lubią wczytywać się coraz głębiej i głębiej w fabułę poznając przy tym coraz lepiej ludzką naturę.



Czytałam tę powieść jako jedna z pierwszych czytelniczek i dotąd w mojej głowie kotłują się historie bohaterów i ich narracje.



Bo jest to oniryczna opowieść o życiu, mitach, muzyce i przypowieściach zaklęta w losach trzech gangsterów i ich brudnych interesów.



Mix styli i form oraz swobodny tok myśli przypomina mi Samuela Becketta.

Akcja i fabuła z kolei pachną „Dawno temu w Ameryce”.

Bardzo klimatyczny i apetyczny mix.

Głównym tematem "BUfffO" jest roloholizm, czyli nasze przywiązanie do ról, kreacji. Groteska powieści polega na tym, że miastem, a w domyśle światem, rządzi trzech mafiosów. Dwóch z nich udaje przed wszystkimi, że weszli we wpływowe role duchownego i policjanta. Jednak dopiero z czasem odkrywają, że sami są ofiarami wejścia w kreacje mafiosów, jakimi w rzeczywistości do końca nie są. Kiedy się orientują, to zaczynają dzielić symbolicznie dobę na pół – na czas zła i godziny dobra. W porze zła, w ciągu dnia, są skrajnie brutalnymi gangsterami. Bez skrupułów także względem siebie. W porze dobra, czyli wieczorem, uosabiają najwyższe wartości intelektualne. Wówczas ich postawa jest merytorycznie przerysowana, zbyt ambitna, momentami sztuczna. Żeby ten dobowy podział był skuteczny, muszą symbolicznie zmieniać wszystko, nawet imiona. W ciągu dnia zwracają się do siebie pogardliwie, korzystając z określeń, jakimi ochrzciła ich prasa czy mafijni koledzy. Wieczorem mówią do siebie wyłącznie po imieniu. Są skrajnie uprzejmi, grzeczni, przemili. No do rany po postrzale w głowę przyłóż…