Żywok

Magdalena Sobota, Żywok, recenzja

Książkowa Wieża

„Żywok” Magdaleny Soboty to powieść trudna do zamknięcia w jednym gatunku. Na pierwszy rzut oka przypomina horror o potworze z bieszczadzkich lasów, ale w rzeczywistości jest opowieścią o ludziach, relacjach, tajemnicach i ciężarze przeszłości. Od pierwszych stron czułem, że wchodzę w inny świat – zimowe góry, cichy las i spokój, który nie daje poczucia bezpieczeństwa. Raczej sugeruje, że gdzieś czai się coś niepokojącego. Ten klimat szybko mnie wciągnął i z każdym rozdziałem coraz bardziej zanurzałem się w historię. Fabuła zaczyna się od przyjazdu studentki Inki do babci w górskiej wsi Paportynki. Dziewczyna nie wie, ile tajemnic skrywa to miejsce i jej rodzina. Równolegle poznajemy Wojtka, samotnego leśnika z darem dostrzegania tego, czego inni nie widzą. Gdy zaczynają ginąć ludzie, tylko on rozumie, że dzieje się coś znacznie groźniejszego. Tytułowy Żywok nie jest tu najważniejszy – jego obecność unosi się nad historią, ale w centrum są ludzie: mieszkańcy Bieszczad, ich codzienność i relacje. Tragedie stanowią raczej tło, dlatego to bardziej dramat niż horror. Największym atutem są bohaterowie, zwłaszcza Wojtek i Inka. On – samotnik balansujący między intuicją a szaleństwem, ona – wnosi świeżą energię i współczesne problemy. Również postacie drugoplanowe są wyraziste i autentyczne. Autorka porusza wiele tematów: toksyczne relacje, samotność, tradycje i zabobony oraz kontrast między dawnym a współczesnym światem. „Żywok” stawia przede wszystkim na klimat. Duszna atmosfera wsi, tajemnice mieszkańców i milczący las budują napięcie, które rośnie powoli, ale konsekwentnie. Duże wrażenie robią też plastyczne opisy przyrody. Choć momentami wyobrażałem sobie życie w takim miejscu, szybko pojawiała się myśl, że brak wygód byłby dla mnie trudny do zaakceptowania. To moje pierwsze spotkanie z twórczością Magdaleny Soboty, ale mam nadzieję, że nie ostatnie. Styl autorki jest przystępny, a książkę czyta się bardzo dobrze.