Książki
E-booki
Audiobooki
Muzyka
Filmy
Gry i zabawki
Papiernik
Zacznij wpisywać, aby wyszukać post!
Kult i Kazik Staszewski – historia jednego z najważniejszych głosów polskiej muzyki
W polskiej muzyce są zespoły, których utworów po prostu się słucha, i takie, z którymi zostaje się przez całe dekady. Kult należy zdecydowanie do tej drugiej kategorii. Od początku lat 80. Kazik Staszewski i jego muzyczni współpracownicy tworzą muzykę i dają koncerty, które potrafią bawić, prowokować, wzruszać, a czasem po prostu boleśnie trafić w sedno. To historia jednego z najważniejszych zespołów polskiej sceny muzycznej – i człowieka, bez którego trudno byłoby ją opowiedzieć.
Zanim powstał Kult – historia Kazika Staszewskiego
Kazik Staszewski, a właściwie Kazimierz Piotr Staszewski, urodził się 12 marca 1963 roku w Warszawie. Od ponad czterech dekad pozostaje aktywny na polskiej scenie muzycznej. Jego droga do muzyki zaczęła się bardzo wcześnie i od początku wiązała się z wyjątkowym rodzinnym dziedzictwem. Ojcem Kazika był Stanisław Staszewski – architekt, poeta, autor piosenek i bard, dziś znany przede wszystkim dzięki utworom wykonywanym przez syna i zespół Kult. Nie był jednak artystą popularnym. Twórczość Stanisława Staszewskiego zyskała nowe życie dopiero wiele lat po jego śmierci, stając się ważnym elementem artystycznego świata Kazika.
Dzieciństwo przyszłego lidera Kultu przypadło na Warszawę lat 60. i 70. Muzyka była obecna w jego domu, a ogromne znaczenie miały również zagraniczne nagrania, do których w czasach PRL-u nie zawsze było łatwo dotrzeć. Sam Kazik wspominał, że muzyczne zainteresowania rozwijał m.in. dzięki rodzinie w Anglii i wymianie płyt. Pierwszym zespołem, w którym występował, był Poland, działający od 1979 roku. Potem pojawił się Novelty Poland, a w lutym 1982 roku razem z Piotrem Wieteską założył Kult.
Kazik Staszewski – żona, dzieci, rodzina
Życie prywatne Kazika przez lata pozostawało znacznie mniej obecne w mediach niż jego twórczość. Muzyk od 1984 roku jest związany z Anną Staszewską. Para ma dwóch synów – Kazimierza, urodzonego w 1985 roku, oraz Jana, urodzonego w 1987 roku. Jan również zajął się muzyką i na początku swojej drogi artystycznej występował pod pseudonimem Janusz. Kazik wraz z żoną Anną doczekali się także wnuków. Rodzinny wątek nie jest zresztą w historii Staszewskich dodatkiem na marginesie – muzyka od pokoleń stanowi ważną część ich życia, a twórczość ojca znalazła niezwykłe odbicie w późniejszych albumach Kultu.
Cztery dekady Kultu – od buntu do muzycznej legendy
Kult powstał w Warszawie na początku 1982 roku z inicjatywy Kazika Staszewskiego i Piotra Wieteski. Obaj mieli za sobą doświadczenie gry w punkowym zespole Poland, ale nowa formacja od początku miała ambicję wyjścia poza jeden muzyczny schemat. Pierwszy koncert Kult zagrał 7 lipca 1982 roku w warszawskim klubie Remont. Początki nie były łatwe – skład szybko się zmieniał, repertuar dopiero się kształtował, a zespół nie koncertował jeszcze regularnie. Jednocześnie już wtedy rodziły się utwory, w których charakterystyczne dla Kazika połączenie obserwacji codzienności, ironii i niezgody na zastaną rzeczywistość zaczynało przemawiać własnym językiem.
Kult i Kazik Staszewski – utwory z początków muzycznej drogi
Kult nigdy nie był zespołem zamkniętym w jednej stylistycznej szufladzie. Punkowe korzenie szybko zaczęły spotykać się z psychodelią, reggae, soulem, rockiem, elementami jazzu, a z czasem także z innymi brzmieniami. Doskonale słychać to już na albumie „Spokojnie”, gdzie obok punkowej energii pojawiają się psychodeliczne partie organów i soulowe brzmienie utworu „Do Ani”. To właśnie ta niechęć do stania w miejscu stała się jedną z największych sił Kultu. Zespół potrafił zmieniać brzmienie, nie tracąc przy tym własnej tożsamości.
Najważniejsza zawsze pozostawała jednak piosenka. Kazik pisał o tym, co widział wokół siebie: polityce, religii, społeczeństwie, pieniądzach, miłości, samotności, historii i zwyczajnych ludzkich słabościach. W realiach PRL-u wiele z tych tekstów musiało mierzyć się z cenzurą. Niektóre utwory czekały na oficjalne wydanie latami, inne trafiały do słuchaczy w zmienionej formie. Utwór „Polska”, określany mianem nieoficjalnego hymnu polskiej muzyki niezależnej drugiej połowy lat 80., nie znalazł się w pierwotnym wydaniu albumu „Posłuchaj to do Ciebie”.
Zespół Kult – skład
Kazik Staszewski – wokal, słowa, saksofon;
Irek Wereński – gitara basowa, kompozycje;
Tomasz Goehs – perkusja, instrumenty perkusyjne;
Janusz Zdunek – trąbka, kompozycje;
Wojtek Jabłoński – gitara, instrumenty perkusyjne, banjo;
Jarosław Ważny – puzon, sakshorn, kompozycje;
Mariusz Godzina – saksofon;
Piotr Morawiec – gitara;
Konrad Wantrych – keyboard, syntezator, pianino.
Niezwykłe dziedzictwo i trudna relacja z ojcem
Twórczość Stanisława Staszewskiego zajmuje wyjątkowe miejsce w historii polskiej piosenki – choć za jego życia pozostawała niemal nieznana szerszej publiczności, po latach zyskała drugie życie dzięki Kazikowi i Kultowi.
„Tata mimo woli”, Jarosław Duś, Kazik Staszewski, Stanisław Staszewski
Stanisław Staszewski zostawił po sobie niewielki, ale niezwykle ważny dorobek, z czasem uznany za jedno z najbardziej oryginalnych zjawisk w historii polskiej muzyki. Jego utwory zyskały drugie życie dzięki Kazikowi i Kultowi, ale za muzyką krył się człowiek. Kazik miał zaledwie kilka lat, gdy ich wspólna historia właściwie się skończyła. „Tata mimo woli” jest próbą odtworzenia tego niełatwego portretu z listów, wspomnień, rodzinnych historii i relacji osób, które znały Stanisława Staszewskiego. Kazik wraz z Jarkiem Dusiem zaglądają głębiej, pokazując nie tylko poetę i barda, lecz także człowieka o wielu twarzach.
Szczególną wartością tej książki jest obecność samego Staszewskiego – jego słów, listów i tekstów, dzięki którym opowieść nie pozostaje wyłącznie wspomnieniem o nieobecnym ojcu. Powstaje z tego bardzo osobista podróż w przeszłość, próba zrozumienia rodzinnej historii i dotarcia do człowieka, którego Kazik przez lata odkrywał na nowo. „Tata mimo woli” nie idealizuje swojego bohatera, lecz pozwala spojrzeć na niego z różnych perspektyw. To poruszająca książka o ojcostwie, pamięci i więzi, która potrafi trwać mimo upływu czasu.
Albumy z utworami Stanisława Staszewskiego:
„Tata Kazika”
Kult – muzyka, która wychowuje kolejne pokolenia
Kult ma tę niezwykłą cechę, że jego muzyka potrafi przechodzić z pokolenia na pokolenie bez utraty swojej siły. Kolejne albumy zmieniały brzmienie, kontekst i sposób opowiadania o rzeczywistości, ale pozostawała charakterystyczna wrażliwość Kazika – uważna, ironiczna, czasem gniewna, a innym razem zaskakująco czuła. Właśnie dlatego do płyt Kultu wraca się nie tylko z sentymentu. Wiele z nich nadal potrafi powiedzieć coś ważnego o świecie, w którym żyjemy.
„Kaseta”
Schyłek lat 80. w twórczości Kultu brzmi jak moment, w którym stary świat zaczyna pękać, ale jeszcze nie wiadomo, co pojawi się w jego miejscu. „Kaseta” z 1989 roku ma w sobie tę nerwowość i niepokój, a jednocześnie mnóstwo muzycznej energii. Piosenka „Po co wolność” wyrasta na jeden z najważniejszych utworów Kultu. To płyta mocna, bezpośrednia i pełna świetnych pomysłów aranżacyjnych, na której punkowe korzenie zespołu spotykają się z coraz bardziej rozbudowanym brzmieniem.
„Kaseta” jest przy tym doskonałym przykładem tego, dlaczego Kultowi udało się wyjść poza ramy jednej epoki. Choć powstawała w konkretnej rzeczywistości politycznej i społecznej, jej emocje pozostają zaskakująco uniwersalne.
„45-89”
Rok 1989 przyniósł Polsce przełom, a Kult bardzo szybko zaczął przyglądać się temu, co się dzieje za oknem. „45-89” nagrany w 1990 roku jest właśnie takim albumem – pełnym rozliczeń, obserwacji i pytań o to, co właściwie zmieniło się wraz z końcem PRL-u. Tytułowy utwór jest tu czymś więcej niż kolejną piosenką. Kazik sięga po fragmenty przemówień i pieśni masowych z czasów poprzedniego systemu, tworząc z nich gorzki, ironiczny komentarz do historii, która właśnie zatoczyła koło.
„Muj wydafca”
Na płycie „Muj wydafca” Kult pokazuje, jak świetnie potrafi połączyć absurd, ironię i obserwację rzeczywistości. Wydany w 1994 roku album nie próbuje powtarzać wcześniejszych pomysłów zespołu. Jest bardziej swobodny, momentami przewrotny, a przy tym wciąż bardzo charakterystyczny dla Kazika. Dobrym przykładem jest piosenka „Ręce do góry” – pozornie opowieść o napadzie, która wraz z kolejnymi zwrotkami zaczyna odsłaniać znacznie bardziej współczesny sens. Historia zbójców zmienia się w satyryczny obraz świata, w którym przez kolejne epoki zmieniają się tylko ubrania i metody.
Na płycie „Muj wydafca” szczególnie dobrze słychać tę cechę Kultu, za którą można kochać zespół – nieprzewidywalność. Obok mocniejszych, społecznie zaangażowanych utworów pojawiają się bardziej osobiste, przewrotne i muzycznie zaskakujące kompozycje. W zamieszczonych na płycie piosenkach Kazik nie potrzebuje wygłaszać wielkich deklaracji, żeby powiedzieć coś celnego.
„Salon Recreativo”
Po niemal dwóch dekadach działalności Kult nie musiał już nikomu udowadniać, że potrafi stworzyć własny język. „Salon Recreativo” z 2001 roku jest jednak dowodem na to, że zespół nadal miał ochotę eksperymentować i poszerzać swoją muzyczną przestrzeń. To album dwupłytowy, rozbudowany i różnorodny, na którym obok charakterystycznych dla Kultu mocniejszych brzmień pojawiają się bardziej melodyjne i nieoczywiste momenty. Wśród najbardziej rozpoznawalnych utworów znalazły się „Brooklyńska Rada Żydów” oraz „Łączmy się w pary, kochajmy się”.
Ten album ma w sobie coś z muzycznego podsumowania dotychczasowej drogi, ale nie jest próbą powrotu do dawnych czasów. Kult jest zespołem dojrzałym, świadomym własnego dorobku, a jednocześnie wciąż potrafiącym zaskoczyć. „Salon Recreativo” to różnorodny portret Kultu u progu nowego tysiąclecia.
W ofercie Świata Książki dostępne są również inne płyty zespołu:
Nie tylko Kult – Kazik na własnych zasadach
Kult przez lata stał się najważniejszym muzycznym domem Kazika, ale jego artystyczna ciekawość nigdy nie ograniczała się do jednego zespołu. Dobrym przykładem jest Kazik Na Żywo – projekt założony w 1991 roku i początkowo funkcjonujący po prostu jako Kazik. Formacja szybko wypracowała własne, znacznie cięższe brzmienie, łącząc rockową energię z rapem, hardcore’em i charakterystycznym poczuciem humoru. KNŻ pozwolił Staszewskiemu wejść na zupełnie inną muzyczną ścieżkę i pokazać bardziej bezpośrednią, koncertową stronę swojej twórczości.
Jeszcze inny rozdział rozpoczął się wraz ze współpracą z Kwartetem ProForma. Początkowo poznański zespół wykonywał utwory Jacka Kaczmarskiego, trio Kaczmarski-Gintrowski-Łapiński oraz piosenki Stanisława Staszewskiego. W marcu 2012 roku doszło do wspólnego występu muzyków z Kazikiem, a jednorazowe spotkanie szybko przerodziło się w stałą współpracę.
Kult – historia, która wciąż trwa
Ponad cztery dekady działalności sprawiły, że Kazik Staszewski i Kult na stałe zapisali się w historii polskiej muzyki. Ich siłą nigdy nie była pogoń za jednym brzmieniem czy próba dopasowania się do zmieniających się mód. Przeciwnie – Kult przez lata potrafił ewoluować, pozostając wiernym własnej tożsamości, a Kazik konsekwentnie przyglądał się światu z charakterystyczną ironią, niepokojem i poczuciem humoru. Od punkowych początków i „Polski”, przez „Arahję” i „Po co wolność”, aż po kolejne muzyczne projekty – powstała twórczość, do której można wracać na różnych etapach życia i za każdym razem znaleźć w niej coś nowego. Być może właśnie na tym polega fenomen Kultu: kolejne pokolenia nie tylko słuchają tych piosenek, ale odnajdują w nich własne emocje, pytania i wspomnienia.
Jeśli historia Kazika Staszewskiego i Kultu rozbudziła w Tobie ochotę na dalsze spotkanie z ich twórczością, warto sięgnąć także po książki, biografie i publikacje poświęcone polskiej muzyce. W sklepie internetowym Świata Książki znajdziesz wiele tytułów, dzięki którym jeszcze lepiej poznasz artystów, zespoły i historie stojące za najważniejszymi utworami. Być może będzie to początek kolejnej muzycznej podróży – tym razem z książką w ręku.
Zobacz inne artykuły, które mogą Cię zainteresować:
Komentarze
Zamieszczenie komentarza nie wymaga logowania. Sklep nie prowadzi weryfikacji, czy autorzy komentarza odnoszący się do towarów nabyli lub użytkowali dany produkt.
Wyniki wyszukiwania dla
