Zacznij wpisywać, aby wyszukać post!
Stefan Żeromski – książki, biografia w pigułce i najlepsze cytaty!
Niewielu jest pisarzy na gruncie rodzimej literatury, którzy zapisaliby się w niej równie mocno, co Stefan Żeromski. Za swoją twórczość był nominowany do Nagrody Nobla aż cztery razy z rzędu. Jak wyglądało jego dzieciństwo i droga do literackiej sławy? Dlaczego przez niektórych nazywany jest on „sumieniem narodu polskiego”? I którym miastem przez krótki czas rządził jako prezydent w 1918 roku? Na te i wiele innych pytań odpowiadamy w dzisiejszym artykule!
Wichry i burze, czyli krótki życiorys Stefana Żeromskiego
Dzieciństwo oraz młodość
Przyszły autor „Ludzi bezdomnych” urodził się 14 października 1864 roku w Strawczynie, w zubożałej rodzinie szlacheckiej. Bardzo wcześnie stracił rodziców i jako 19-latek został sierotą. Ci zdążyli jednak przekazać mu głębokie patriotyczne wychowanie i tęsknotę za wolną ojczyzną. Trudna sytuacja finansowa oraz słaba forma zdrowotna (pisarz ten od wczesnych lat zmagał się z gruźlicą) nie pozwoliły mu przystąpić do matury.
Po zakończeniu gimnazjum przez krótki okres był studentem Instytutu Weterynarii w Warszawie. Także i tu fatalna sytuacja finansowa zmusiła go do rezygnacji z naukowych ambicji. Niedługo potem rozpoczął pracę jako nauczyciel domowy oraz zaczął stawiać swoje pierwsze literackie kroki.
W okresie studenckim zaczął również interesować się coraz chętniej głoszonymi wówczas ideami socjalistycznymi – którym pozostał wierny do końca życia. Niejednokrotnie dawał temu wyraz w swojej późniejszej twórczości.
Rozkwit kariery literackiej
O pisarzu tym zrobiło się głośno już na początku lat 90. XIX wieku. Prawdziwy przełom przyszedł jednak kilka lat później, gdy światło dzienne ujrzała powieść „Syzyfowe prace” (1897), a następnie „Ludzie bezdomni” (1900).
Utwory te wywołały żywe dyskusje zarówno wśród krytyków, jak i czytelników, a sam Żeromski stał się wówczas jedną z najważniejszych postaci polskiego życia kulturalnego. Kolejne teksty, takie jak „Popioły", „Echa leśne” czy „Dzieje grzechu”, ugruntowały jego pozycję, czyniąc go jednym z najpoczytniejszych polskich pisarzy w historii.
Miłość do Zakopanego
Żeromski był zapalonym podróżnikiem. W ciągu swojego życia miał okazję zwiedzić między innymi Paryż, Zurych czy Pragę. Ulubionym miejscem jego wycieczek bez wątpienia było jednak Zakopane, do którego wracał wielokrotnie, przemierzając kolejne szlaki.
Pod koniec października 1918 roku, a więc w przededniu odzyskania przez nasz kraj niepodległości, stanął nawet na czele tak zwanej Rzeczpospolitej Zakopiańskiej, istniejącej jeszcze później przez nieco ponad… 2 tygodnie.
Wielka narodowa manifestacja
Stefan Żeromski zmarł 20 listopada 1925 roku w Warszawie z powodu bardzo złego w tamtym już momencie stanu zdrowia. Uroczystości związane z jego pogrzebem miały charakter państwowy i przerodziły się w wielką narodową manifestację.
Jego śmierć wzbudziła ogromne poruszenie wśród wielu literatów – w tym Władysława Reymonta, który napisał w jednym z listów do F.-L. Schoella, że: „Strata ta polskiej literatury niezastąpiona. Uwielbiałem Go jako genialnego pisarza. Naturalnie, ta nagła śmierć źle podziałała i na mój stan zdrowia. Teraz bowiem na mnie przychodzi kolej umierania”, co okazało się upiorną przepowiednią. Autor „Chłopów” zmarł bowiem 2 tygodnie później.

Jakie książki wydał Stefan Żeromski? Epoka i kontekst historyczny
Umiejscowienie twórczości Stefana Żeromskiego w konkretnej epoce literackiej może być sporym wyzwaniem. Pisarz ten bowiem tworzył w czasie aż 3 różnych epok: pozytywizmu, Młodej Polski oraz dwudziestolecia międzywojennego, dzięki czemu jego twórczość łączy cechy różnych prądów literackich i ideowych.
Na jego utwory niebagatelny wpływ miał fakt, że Polska znajdowała się w tamtym czasie pod zaborami. Skutkowało to wieloma zmianami na polu polityczno-społecznym, które zmusiły ówczesne elity do przemyślenia i zmiany metod walki o niepodległość. Koncepcja zrywów narodowo-niepodległościowych ustąpiła miejsca mozolnej – jednak niezwykle konsekwentnej – pracy u podstaw.
Przeważająca większość powieści Stefana Żeromskiego koncentruje się na takich motywach, jak dylematy natury moralnej i filozoficznej związane z dążeniem do niepodległości, los jednostki w obliczu wielkich przemian, pogłębiające się rozwarstwienie społeczne czy trudności na polu relacji międzyludzkich.
Znakiem charakterystycznym twórczości Żeromskiego jest pogłębiony rys psychologiczny kreowanych przez niego postaci, które nierzadko zmagają się z wieloma sprzecznymi emocjami. Rozterkom tym często towarzyszą malownicze opisy przyrody, co jest charakterystycznym zabiegiem na przykład dla twórców Młodej Polski.
Jednym z ikonicznych (nomen-omen) symboli Żeromskiego jest rozdarta sosna, pojawiająca się pod koniec powieści „Ludzie bezdomni”. Symbolizuje ona wewnętrzny konflikt Tomasza Judyma, który mimo silnych uczuć do Joasi Podborskiej nie jest w stanie porzucić swoich ideałów i poczucia obowiązku względem społeczeństwa.
Wybrane utwory Stefana Żeromskiego, które warto znać
Nie tylko „Szklane domy”. Stefan Żeromski – cytaty, które warto znać!
- „Ażeby zrozumieć dobrze kobietę, którą się kocha, trzeba być prowadzonym przez nią po drodze, która prowadzi do szaleństwa”.
- „Wyniosła duma potrzebna jest człowiekowi jak kij: służy do podpory i do obrony”.
- „Jeszcze nie widział w swoim życiu takiego zjawiska, jak ten entuzjazm Polaków”.
- „Kochać – to do grobu, do ostatniej kropli krwi, szalenie, boleśnie, nerwowo, całym sercem, całym uczuciem, całym życiem, bez refleksji, bez rachuby – to nie jest nic złego. To nieraz boli szatańsko, ale daje czuć, że ty masz w piersi serce”.
- „Pierwiastek dobra leży w naturze naszej jak główny atom istnienia. Wierzę w to – i kocham ludzi”.
- „Nie umiera nigdy zbrodnia, kiedykolwiek była dokonana”.
- „Ogary poszły w las”.
- „Bo czyliż najnędzniejszy ze wszystkich, najlichszy kwiatuszek może się rozwinąć w lodowni?”
- „Kochając, marzy się o przyszłości – ja wspominam przeszłość”.
- „Im kultura niższa, tym naśladownictwo bardziej rozwinięte”.
- „Gdzież są twoje szklane domy?”
- „Życie jest trudną lekcją, której nie można się nauczyć. Trzeba ją przeżyć”.
Stefan Żeromski – lektury i nie tylko na stronie Świata Książki
Stefan Żeromski to pisarz, bez którego trudno wyobrazić sobie literaturę polską. Swoim życiorysem z powodzeniem mógłby obdzielić kilka innych osób. Powieści Żeromskiego, choć nieodłącznie związane z problemami polityczno-społecznymi charakterystycznymi dla swojej epoki, do dziś w wielu aspektach nie tracą na swojej aktualności – zarówno na gruncie indywidualnych rozterek, z jakimi zmagali się poszczególni bohaterowie, jak i pytań o kształt i losy naszego kraju.
Na naszej stronie znajdziesz szereg książek tego autora w niezwykle atrakcyjnych cenach. Twojej uwadze polecamy zwłaszcza lektury z opracowaniem w wersji audio – takie jak „Nauka z audiobooka. Syzyfowe prace” – które okażą się niezastąpione przed czekającą Cię klasówką czy sprawdzianem. Dzięki nim jeszcze szybciej przyswoisz najważniejsze informacje i poznasz kluczowe dla danej książki motywy. Forma audio umożliwi Ci zaś naukę w dowolnym miejscu i czasie.
Zapoznaj się z naszą ofertą już teraz i zamów wybrane przez siebie produkty do jednego z tysięcy punktów odbioru na terenie całej Polski.
Test 8-klasisty lub matura z polskiego tuż, tuż? Sprawdź inne artykuły na naszym blogu, które pozwolą Ci jeszcze lepiej przygotować się do czekających Cię egzaminów!
- Pomoce dydaktyczne przed maturą i egzaminem 8-klasisty
- Lektury szkolne – 16 pozycji przed egzaminem 8-klasisty i maturą, które musisz znać
- Ponadczasowe powieści — część 1. Lista 15 polskich książek, które musisz znać!
- Ponadczasowe powieści – część 2. 20 arcydzieł literatury światowej, które musisz przeczytać przed śmiercią
- Olga Tokarczuk – najważniejsze informacje o życiu i twórczości noblistki
- Henryk Sienkiewicz – książki, które pokrzepiały serca pokoleń Polaków i podbiły świat

Komentarze
Zamieszczenie komentarza nie wymaga logowania. Sklep nie prowadzi weryfikacji, czy autorzy komentarza odnoszący się do towarów nabyli lub użytkowali dany produkt.


























