Zacznij wpisywać, aby wyszukać post!
Noblista mimo woli. John Steinbeck – książki i życiorys
Mało jest twórców, którzy odegraliby równie istotną rolę w historii amerykańskiej kultury, co John Steinbeck. Książki jego autorstwa do dziś bawią, skłaniają do refleksji i uwrażliwiają na problemy zwykłych ludzi. Dowiedz się więcej o jego twórczości i wyjątkowo barwnym życiu.
„Do gwiazd na skrzydłach świni” – kulisy życia Johna Steinbecka
John Steinbeck przyszedł na świat 27 lutego 1902 roku w Salinas w Kalifornii, która później stała się tłem większości jego opowieści. Po ukończeniu szkoły średniej w 1919 roku rozpoczął studia na Uniwersytecie Stanforda, których jednak nie ukończył. Lata spędzone na różnych dorywczych zajęciach jako pracownik fizyczny wyostrzyły jego zmysł obserwacji, kształtując jego wrażliwość oraz zainteresowanie sprawami zwyczajnych ludzi.
Początki kariery pisarskiej Steinbecka nie należały do najłatwiejszych – jego młodzieńcze teksty były konsekwentnie odrzucane przez redakcje. Pierwszy większy sukces przyszedł w 1935 roku dzięki powieści „Tortilla Flat”. Kolejne utwory, jak niezapomniane „Myszy i ludzie” z 1937 roku, ugruntowały jego pisarską pozycję.
Steinbeck był człowiekiem o nieposkromionej ciekawości świata – podróżował po Meksyku, Europie, a nawet Wietnamie, gdzie w 1966 roku pracował jako korespondent wojenny. Życie prywatne pisarza bywało równie burzliwe jak fabuły jego książek. Był trzykrotnie żonaty i doczekał się dwóch synów.
W 1962 roku zdobył literacką Nagrodę Nobla, o czym powiemy nieco więcej już za chwilę. Zmarł 20 grudnia 1968 roku w Nowym Jorku. Przyczyną była niewydolność serca, do której doprowadził, paląc nałogowo papierosy.
Zastanawiacie się pewnie, skąd w nagłówku o jego życiorysie wspomnienie o świni? Cóż – odpowiedź na to pytanie może być nieco… osobliwa. Steinbeck miał bowiem swój osobisty znak, którym przewrotnie uczynił pigasusa (połączenie słów pig, czyli świni, i pegaza). Jego mottem było zaś hasło „Do gwiazd na skrzydłach świni”.
Awantura o Nobla – ciekawy przypadek Steinbecka
Mało który wybór laureata literackiej Nagrody Nobla wywoływał tak duże kontrowersje, jak przyznanie jej Johnowi Steinbeckowi w 1962 roku. W uzasadnieniu podkreślono jego „realistyczne i pełne wyobraźni pisarstwo, łączące pełen współczucia humor z wnikliwą obserwacją społeczną”. Decyzja ta budziła mieszane reakcje – niektórzy pisarze i dziennikarze określali ją wręcz jako jeden z największych błędów Akademii. Sam Steinbeck mówił w wywiadach, że nagroda ta została przyznana mu nieco na wyrost.
Dopiero po 50 latach od przyznania wyróżnienia (Szwedzka Akademia zobowiązana jest przez ten czas do zachowania w tajemnicy szczegółów swoich decyzji) ujawniono, że wybór Steinbecka był kompromisem wynikającym z… braku wystarczająco silnych kontrkandydatów. Za każdym z pozostałych finalistów przemawiały mocniejsze głosy sprzeciwu – od zbyt wyrazistych poglądów politycznych, po brak zgody na wybranie w krótkim odstępie czasu laureata z tego samego kraju.
John Steinbeck – książki. Najważniejsze utwory
Pełna humoru opowieść o grupie przyjaciół w położonym w Kalifornii miasteczku Monterey tuż po zakończeniu I wojny światowej. Ich życie mija im na włóczęgostwie, leżeniu i oddawaniu się marzeniom, mniej lub bardziej udanych próbach uwodzenia atrakcyjnych kobiet oraz drobnych kradzieżach. Tytułowa Tortilla Flat to dzielnica, w której mieszka główny bohater utworu imieniem Danny. Razem z resztą bandy przeżywa liczne zwariowane przygody – nie zawsze zakończone jednak happy endem.
Doskonale przyjęta zarówno przez krytyków, jak też czytelników opowieść o rodzinie Joadów i jej walce o przetrwanie w okresie Wielkiego Kryzysu. W poszukiwaniu lepszego życia jej członkowie decydują się opuścić Oklahomę i osiedlić się w Kalifornii. Podążając Route 66, spotykają równie zdesperowanych ludzi, obserwując wiele przejawów wyzysku, niesprawiedliwości społecznej i przejmującej nędzy.
„Myszy i ludzie” to niewielka powieść licząca około 120 stron, opowiadająca historię niezwykłej pary przyjaciół – bystrego i drobnego George’a oraz Lenniego, mężczyzny o ograniczonych możliwościach intelektualnych, ale ogromnej sile fizycznej. Brak pełnej kontroli nad własnym zachowaniem Lenniego (m.in. potrzeba dotykania i ściskania różnych przedmiotów) sprawia, że ci wędrowni robotnicy często wpadają w kłopoty. Jednocześnie od lat marzą o założeniu własnej farmy, która przyniesie im bezpieczeństwo i spokój.
Gdy zatrudniają się na jednym z kalifornijskich rancz, niemal od razu dochodzi pomiędzy nimi do konfliktu z synem właściciela, Curleyem. W momencie, gdy ich marzenie o własnym kącie zaczyna stawać się realne, dochodzi do tragedii.
Powieść porusza tematy przyjaźni, lojalności i akceptacji inności. To z niej pochodzi słynny cytat: „Ja mam ciebie, a ty masz mnie”. Przez lata doczekała się ona kilku ekranizacji. Najsłynniejsza z nich miała swoją premierę w 1992 roku. W rolę Lenniego wcielił się w niej John Malkovich.

Opublikowany w okresie II wojny światowej utwór o mocno pacyfistycznej wymowie. Książka opowiada o losach pułkownika Lansera, dowódcy batalionu spadochroniarzy, który w trakcie okupacji przemysłowego miasta musi zmagać się z rozdźwiękiem między własnymi wartościami i kodeksem etycznym a brutalnymi prawami konfliktów zbrojnych.
Ostatnia powieść Steinbecka, nawiązująca swoim tytułem do jednej ze sztuk Williama Szekspira. Jak przyznawał w listach do przyjaciół, napisał ją jako wyraz sprzeciwu wobec podupadającej i owładniętej konsumpcjonizmem amerykańskiej kultury przełomu lat 50. i 60. ubiegłego wieku.
Centralną postacią utworu jest Ethan Hawley, który po utracie rodzinnego majątku pracuje – ku niezadowoleniu swojej rodziny – jako sprzedawca. Poddany presji otoczenia, chcącego odzyskać dawny status, posuwa się do coraz bardziej wątpliwych moralnie działań – od donosów po rozważanie napadu na bank. Nie mogąc poradzić sobie z poczuciem winy, postanawia targnąć się na własne życie.
Jednym z ciekawszych zabiegów artystycznych, jakie zastosował w niej Steinbeck, jest mnogość form narracyjnych. W niektórych rozdziałach jest ona przykładowo trzecioosobowa, z kolei w innych płynnie przechodzi w narrację pierwszoosobową.
Klasyka amerykańskiej literatury w Twoim domu
John Steinbeck to bez wątpienia jedna z ikon amerykańskiej literatury. W swoich utworach pokazuje bolączki i problemy zwykłych ludzi XX wieku, nadając im uniwersalny wymiar.
Na naszej stronie znajdziesz najważniejsze dzieła Steinbecka w przystępnej cenie. Twojej uwadze polecamy zwłaszcza poświęconą jego twórczości serię wydawnictwa Prószyński Media, z charakterystycznymi czarno-białymi okładkami i motywami zwierzęcymi.
Jeśli zainteresował Cię ten artykuł, sprawdź również inne teksty na naszym blogu poświęcone literaturze amerykańskiej i nie tylko.
- Książki o Stanach Zjednoczonych – najlepsze tytuły, które pozwolą zrozumieć fenomen Ameryki Północnej i USA
- Kultowe cytaty i nieśmiertelne dzieła Ernesta Hemingwaya
- 20 arcydzieł literatury światowej, które musisz przeczytać przed śmiercią
- Ojciec Chrzestny – historia mówiona szeptem, której echo pobrzmiewa do dziś

Komentarze
Zamieszczenie komentarza nie wymaga logowania. Sklep nie prowadzi weryfikacji, czy autorzy komentarza odnoszący się do towarów nabyli lub użytkowali dany produkt.

























